Úc là một trong những điểm đến mà người Việt có nhiều người thân nhất: con du học ở Melbourne, anh chị em định cư ở Sydney, cháu chắt sinh ra ở Brisbane. Vì thế, khi chọn hộ chiếu thứ hai, nhiều gia đình hỏi: có hộ chiếu này thì đi Úc thăm con có dễ hơn không? Với phần lớn hộ chiếu đầu tư mà người Việt có thể mua, câu trả lời gọn là không.
- ETA (subclass 601): cho một nhóm hộ chiếu như Mỹ, Canada, Nhật Bản, Hàn Quốc, Singapore, Malaysia, Brunei, Hồng Kông; nộp qua ứng dụng AustralianETA, có phí dịch vụ.
- eVisitor (subclass 651): miễn phí, cho công dân các nước EU và một số nước châu Âu khác.
- Visitor (subclass 600): thị thực du lịch thông thường, nộp qua ImmiAccount — dành cho mọi hộ chiếu còn lại, kể cả Việt Nam.
- Hộ chiếu Caribe và Thổ Nhĩ Kỳ thuộc nhóm phải xin Visitor 600.
Ba cửa vào Úc cho du khách
Bộ Nội vụ Úc (Department of Home Affairs) không dùng khái niệm "miễn thị thực" như châu Âu. Mọi du khách đều cần một loại giấy phép điện tử gắn với hộ chiếu. Khác nhau là loại nào, và mất bao nhiêu công.
ETA (601) là đơn giản nhất. Người mang hộ chiếu Nhật Bản hay Singapore mở ứng dụng, quét hộ chiếu, chụp ảnh khuôn mặt, trả phí dịch vụ, và thường có kết quả nhanh. eVisitor (651) cho công dân châu Âu, nộp trực tuyến, không mất phí. Visitor (600) là hồ sơ đầy đủ: chứng minh tài chính, mục đích chuyến đi, ràng buộc ở quê nhà, có khi khám sức khoẻ và sinh trắc học.
Hộ chiếu Caribe không đổi được gì ở Úc
Đây là điểm mà các tài liệu quảng cáo quốc tịch Caribe thường lướt qua. Grenada, St Kitts và Nevis, Antigua và Barbuda, Dominica, Saint Lucia đều không nằm trong danh sách ETA hay eVisitor. Người mang các hộ chiếu này xin Visitor 600, giống như người mang hộ chiếu Việt Nam.
Có thể hồ sơ được nhìn khác đi đôi chút — một doanh nhân mang hộ chiếu Grenada với lịch sử đi lại châu Âu dày đặc có vẻ ít rủi ro lưu trú quá hạn hơn. Nhưng điều đó phụ thuộc vào toàn bộ hồ sơ, không phải vào tờ bìa hộ chiếu. Và viên chức Úc vẫn xem nơi bạn thật sự sống: một người sống ở TP.HCM mang hộ chiếu Caribe vẫn được đánh giá theo hoàn cảnh ở Việt Nam.
Hộ chiếu Thổ Nhĩ Kỳ, Vanuatu cũng thuộc nhóm phải xin Visitor 600.
Sang New Zealand thì cơ chế tương tự: người thuộc diện miễn thị thực phải có giấy phép điện tử NZeTA trước khi đi, còn người không thuộc diện đó xin thị thực du lịch. Danh sách miễn thị thực của New Zealand khác danh sách của Úc, nên một chuyến kết hợp Sydney – Auckland có thể cần hai loại giấy phép khác nhau cho cùng một hộ chiếu. Kiểm cả hai trước khi đặt vé, đừng suy nước này ra nước kia.
Hộ chiếu châu Âu: cánh cửa eVisitor
Người có quốc tịch một nước EU — ví dụ sau nhiều năm cư trú và nhập tịch ở Hy Lạp, Bồ Đào Nha hay Đức — dùng eVisitor để sang Úc, miễn phí, không phải chứng minh tài chính như hồ sơ 600. Đây là một trong những lợi ích ít người tính tới khi so hộ chiếu EU với hộ chiếu Caribe.
Lưu ý: thẻ cư trú châu Âu (thị thực vàng Hy Lạp, thường trú Malta…) không phải quốc tịch, nên không mở eVisitor. Chỉ hộ chiếu của nước EU mới có tác dụng.
Vì thế, với gia đình mà Úc là điểm đến chính, thứ tự ưu tiên thường ngược với quảng cáo: hồ sơ thị thực Visitor mạnh trên hộ chiếu hiện có quan trọng hơn việc mua thêm một hộ chiếu không thuộc danh sách nào của Úc.
Gia đình hai quốc tịch: dùng hộ chiếu nào đi Úc
Ông Lâm có quốc tịch Việt Nam và quốc tịch Malta (nhận trước khi Malta phải điều chỉnh chương trình). Đi Úc, ông dùng hộ chiếu Malta để xin eVisitor — nhanh, không phí. Vợ ông chỉ có hộ chiếu Việt Nam nên vẫn xin Visitor 600. Hai người đi cùng chuyến, nhưng hai hồ sơ khác hẳn nhau.
Điều cần giữ: đã xin giấy phép bằng hộ chiếu nào thì làm thủ tục và nhập cảnh bằng hộ chiếu đó. Hệ thống của Úc liên kết giấy phép với số hộ chiếu; đổi hộ chiếu mới là phải xin giấy phép mới. Đơn của Úc cũng hỏi các quốc tịch khác của người nộp, và lịch sử bị từ chối thị thực ở Úc hay nước khác.
Thăm con du học: lên kế hoạch thế nào
- Nộp sớm: hồ sơ Visitor 600 có thể mất nhiều tuần. Đặt vé trước khi có thị thực là rủi ro.
- Nói đúng mục đích: đi thăm con du học là mục đích hợp lệ. Kèm giấy xác nhận nhập học của con, thông tin nơi ở.
- Thị thực nhiều lần: cha mẹ có con học dài hạn có thể đề nghị thị thực cho nhiều lần nhập cảnh; viên chức quyết định thời hạn.
- Bảo hiểm y tế: chi phí y tế ở Úc với người không có Medicare rất cao; bảo hiểm du lịch đủ mức là điều nên có dù không bắt buộc trong mọi trường hợp.
Nếu Úc là điểm đến quan trọng nhất, hãy cân nhắc rằng hộ chiếu Caribe không mở thêm cửa ở đây — dòng "Úc" trên trang hộ chiếu Dominica hay hộ chiếu Vanuatu sẽ cho thấy rõ. Chấm cả hành trình bằng Lộ trình nhiều chặng, và kiểm danh sách hộ chiếu ETA, eVisitor trên trang chính thức của Bộ Nội vụ Úc vì danh sách có thể đổi.
Hộ chiếu Grenada đi Úc có cần thị thực không?
Có. Hộ chiếu Grenada không thuộc danh sách ETA hay eVisitor, nên phải xin thị thực Visitor subclass 600 giống hộ chiếu Việt Nam.
eVisitor có mất phí không?
Không. eVisitor dành cho công dân các nước EU và một số nước châu Âu khác, nộp trực tuyến và miễn phí.
Có thẻ cư trú Hy Lạp thì dùng được eVisitor không?
Không. eVisitor xét theo quốc tịch, không theo nơi cư trú. Chỉ người có hộ chiếu nước EU mới dùng được.
Đổi hộ chiếu mới có phải xin lại ETA hay eVisitor không?
Có. Giấy phép gắn với số hộ chiếu, nên có hộ chiếu mới thì phải nộp lại trước khi bay.